Hamur İşi Dışarıda Bozulur Mu? Gündelik Hayattan Komik Bir Bakış
Hamur işi… O sıcak, yumuşacık ekmekler, poğaçalar, börekler… Birçoğumuzun sabah kahvaltılarında veya öğle çayı saatlerinde favorisi. Ama bir soru var: Hamur işi dışarıda bozulur mu? Ne kadar dayanabilir ki, değil mi? Hadi gelin, bu meseleye biraz mizahi bir gözle bakalım. Belki de son zamanlarda o sıcak poğaçayı almak için gittiğimiz pastane, hem işyerinin hem de evimizin ortasında bir tezat oluşturan o yeri gelmiş güzellikleriyle, şüphe uyandırıyordur.
Hamur İşi Dışarıda Bozulur Mu? Şimdi Gerçekten…
Evet, hamur işleri dışarıda bozulur, bozulmaz, bu çok geniş bir konu. Ama kesin olan bir şey var: Ne kadar sağlıklı muhafaza edilirse, o kadar uzun süre dayanır. Ama arkadaşlar, bu konuda da pek çok yanlış anlamadan söz edebilirim. Mesela, dondurulmuş börek alıp ısındıran arkadaşım var. Sonra “of, buna da para vermişim, resmen bozulmuş” diyor. O zaman hemen aklıma şu geliyor: “Ya sen bu hamur işini dışarıda 4 saat bırakıp sonra fark ettin ama, dondurup sonra ısıttın, ne bekliyordun ki?” İşte böyle durumlarda, hamur işi dışarıda bozulur mu sorusu daha da anlam kazanıyor.
Hamur İşi Bozulmaz, Ama Hızla “Ağırlaşır”
Yani, tabi ki de her hamur işi dışarıda bozulmaz. Ama sıcak yaz günlerinde veya nemli havalarda, bu harika yaratımlar bir süre bekledikçe sabır sınavına giriyor. Hadi gelin, biraz da başımıza gelenleri konuşalım. İster tatlı, ister tuzlu, yavaş yavaş şekil değiştiriyorlar.
Geçenlerde, sabah aldığım bir poğaçayı öğle yemeğinde yemeye karar verdim. Tabii ki de “bu poğaça dışarıda 3 saat kaldı ama ben yine de onu yerim, ne olacak ki?” diyordum. Bir yandan da içimde bir ses, “bu poğaça bayatladı, ya bozulduysa?” diye mırıldanıyordu. O an, bu cümle iç sesimle bir tür iç hesaplaşma başlattı. Neyse, poğaçayı yedim ama kesinlikle aynı lezzeti almadım.
Ama bir de işin başka boyutu var: “Ya bu poğaça iyi mi, değil mi?” diye sormadan, içerideki malzemeye de dikkat etmek gerek. Hamur işinin içinde peynir, kıyma, tavuk gibi şeyler varsa, onları dışarıda bekletmek hiç iyi bir fikir değil. Kıymalı börek, mesela, dışarıda fazla kaldığında size kucak açar; ama bu kucak, aslında “bakteri” kucaklamaktadır.
Türkiye’de Hamur İşi Durumu: Poğaçalar, Börekler, Çörekler ve Gerisi
Türk mutfağında hamur işi kültürü başka bir seviyeye taşınmıştır. Poğaçalar, börekler, mantılar; hepsi çok özenle hazırlanır ve hiçbir şekilde dışarıda beklememelidir. İyi niyetle, muhteşem bir peynirli poğaçayı öğle vakti dışarıda bırakmak… Ne kadar riski bir iş! Ama çoğu zaman deniz kenarında bir çay, elinizde bir poğaça, sıcak yaz günlerinde “ben bunu çabuk yerim, kimse fark etmez” havası var. Fakat durum düşündüğünüz gibi değil.
Örneğin, benim annem, her zaman “Eğer bir hamur işi dışarıda bir saatten fazla duruyorsa, içini kontrol et” derdi. Tüketmeden önce, gerçekten “kötü kokuyor mu?” diye bakmak, birincil görevdir. Bu konuda tecrübem fazla, çünkü annemin sabahları yaptığı simitler, öğlen gibi gerçekten bayatlıyor. 3 saat dışarıda beklese bile, dayanmıyor. Haliyle, bu hamur işi konusu gerçekten bir hayatta kalma becerisi halini alabiliyor.
Kısa Bir Diyalog: Poğaçanın Feryadı
“Ya, bu poğaça bozuldu mu?”
“Dur bakalım, kokusuna bak!”
“Kokusuna mı bakacağım? Yani şekerli mi oldu, tuzlu mu?”
“Yok, onu demiyorum. Yağlı mı, ekşi mi, hamuru koku yapacak kadar bayatladı mı?”
“Düşünceye girmem gerek… Herkesin poğaçası bayat ama içerisi hala sıcakken, o zaman ne oldu?”
“Başka şey mi yapsak?”
Herhalde böyle iç sesle, arkadaşlar arasında bir “poğaça” değerlendirmesi yapılıyordur. Ama, bazen insanın bir hamur işine olan güveni kayboluyor. O zaman gerçek anlamda, dışarıda uzun süre bekleyen hamur işi sorusu gündeme geliyor.
Dünyadaki Hamur İşi Duruşları
Peki, dünyada hamur işinin durumu nasıl? Avrupa’nın bazı bölgelerinde, hamur işleri genelde erken saatlerde tüketilir, öğle yemeği zamanında “taze” olmak oldukça önemlidir. Özellikle Fransızlar, sabah saatlerinde aldıkları kruvasanların tazeliğini gün boyunca korumak için onları her an taze tutmaya çalışırlar. Eğer akşam üzeri bir kruvasan yemek istiyorsanız, taze almak neredeyse bir zorunluluktur. Ama bazı Asya ülkelerinde, hamur işleri – özellikle Çin ve Japonya’da – daha uzun süre dışarıda kalabilir ve hala kabul edilebilir durumda olabilir.
Örnek: Bir arkadaşım Japonya’dan döndü, orada bir sabah pastanesinden aldıkları çörekleri akşam yemeğinde yediler. Ama bu çöreklerin hamur yapısı ve muhafaza edilme şekli, onlara başka bir dayanıklılık kazandırmıştı. Hangi kültür olursa olsun, hamur işi ve dışarıda bozulma meselesi kesinlikle bazı farklılıklara sahip.
Sonuç: Hamur İşi Dışarıda Bozulur Mu? Bir Cevap
Sonuç olarak, hamur işi dışarıda bozulur mu sorusunun cevabı, evet, çoğunlukla bozulur. Ama yine de her şeyin taze olduğu, uzun süre dışarıda beklemediği ve doğru şartlarda muhafaza edildiği takdirde, hamur işlerinin kalitesini bir süre korumak mümkündür. Özellikle sağlıklı hamur işlerinde malzeme taze olduğu sürece, dışarıda beklemeleri daha tolere edilebilir. Ama aklınızda her zaman bir soru olsun: Bu poğaça ne kadar dışarıda kaldı, iyi durumda mı? Eğer cevabınız “bilmiyorum” ise, hemen bir yerlerde bir çörek, poğaça veya börek alın; bu yazının sonunda, taze ve sıcacık bir hamur işi en iyi çare olacaktır.